ROLA PODKŁADKI (CZ. I). JABŁOŃ, GRUSZA, BRZOSKWINIA

Podkładki dla jabłoni

A. D. Webster z Anglii zaprezentował wyniki badań, które dotyczyły nowej serii podkładek jabłoni wyhodowanych w East Malling. Ich nazwy rozpoczynają się od liter AR i zawierają kilka cyfr. Niektóre z nich mają siłę wzrostu pomiędzy 'M.9′ i 'M.27′, a dwie podobną do 'M.26′. Wstępne wyniki badań pokazują, że nowe podkładki będą bardziej tolerancyjne wobec suszy niż używane dotychczas.

A. Czynczyk i T. Jakubowski z ISK przedstawili ocenę sadowniczą nowej serii podkładek jabłoni pochodzących z krzyżowania 'A 2′, 'B 9′, 'M.9′, 'M.26′, 'P 16′ i Malus robusta. Z tego programu pochodzą, między innymi, dwie karłowe podkładki — 'P 60′ i 'P 59′. Obie dobrze się rozmnażają w mateczniku i mają dostatecznie wytrzymały na mróz system korzeniowy. Badana jest obecnie wartość sadownicza 20 nowych podkładek.
Najbardziej interesujące wydają się oznaczone symbolami: 'P 61′, 'P 62′, 'P 63′, 'P 64′, 'P 66′ i 'P 67′ (fot.). Z najnowszej serii krzyżowań interesująco zapowiadają się klony podkładek jabłoni Nr 570 i Nr 577.

Podkładki wegetatywne dla jabłoni pochodzace z hodowli ISK — 'P 67′ (rząd po lewej) i 'P 60′ fot. Z. Grzyb

T. Robinson z Sadowniczej Stacji Doświadczalnej Geneva w USA opisał wyniki badań polowych dwóch karłowych podkładek jabłoni — 'G 16′ i 'G 41′. Obie rosną podobnie silnie, jak 'M.9′. Jabłonie odmian 'Gala’ i 'Jonagold’ na podkładce 'G 41′ jednak lepiej owocowały niż na 'M.9′.

R. Sther z Niemiec przedstawił wyniki badań podkładek 'Ahrensburg 4637′, 'Ahrensburg C 0311′, 'Pi-Au 56-83′, 'Supporter’ (Pi 80), 'Bemali’, 'P 14′, 'Ottawa 3′, 'J-TE-H’, 'Supporter 1′, na których uszlachetniano odmiany 'Gloster’ i 'Jonagold’. Wszystkie drzewa na tych podkładkach miały siłę wzrostu zbliżoną do tej u drzew szczepionych na 'M.9′, dobrze owocowały i miały wyraźnie lepszą jakość owoców, a szczególnie ich wybarwienie.

D. Wrona z SGGW, wraz ze współpracownikami, poinformowali zebranych o wpływie 18 podkładek i systemu prowadzenia drzew w formie „V” na wzrost i owocowanie jabłoni odmiany
’Elise’. W grupie półkarłowych podkładek badane były: 'P 14′, 'P 60′, 'B 396′ i 'M 26′; w grupie karłowych — 'B 9′, 'B 146′, 'P 2′ i 'P 59′, siedem podklonów 'M.9′, a superkarłowych — 'M.27′, 'P 16′, 'PB-4′. Po 4 latach największe okazały się drzewa na 'P 14′, a najmniejsze — na 'P 59′.
Najwyższe sumaryczne plony owoców zebrano z drzew na 'B 396′, a najniższe na 'P 14′. W przypadku młodych drzew podkładki nie miały wpływu na wielkość owoców.

P. Bielicki z ISK przedstawił doniesienie na temat wpływu nowych podkładek polskiej selekcji na wzrost i owocowanie jabłoni odmian 'Redcroft’ i 'King Jonagold’. Badaniem objęte było kilkanaście podkładek, w tym: 'P 16′, 'P 63′, 'P 64′, 'P 65′, 'P 66′, 'P 67′ i podkładka białoruska 'PB-4′ oraz podklony 'M.9′ selekcji niemieckiej: 'B.1′, 'B.2′ i 'B.3′. Polskie podkładki znacznie osłabiały wzrost drzew odmiany 'King Jonagold’. Drzewa rosły na nich słabiej niż na 'M.9′. Na 'P 67′ rosły tak samo silnie, jak na 'M.26′, a na 'P 66′ nieco słabiej. 'P 67′ i 'P 66′  wyraźnie hamowały siłę wzrostu odmiany 'Redcroft’. Najwyższe plony odmiany 'King Jonagold’ uzyskano na 'M.9′ i 'B.2′, ale w przypadku odmiany 'Redcroft’ najwyższe plony dały drzewa na 'P 67′, zbliżone do nich plony zebrano z drzew na 'M.26′. Najwyższym wskaźnikiem plenności charakteryzowały się jabłonie szczepione na 'P 63′, ale ich owoce były słabiej wybarwione niż na innych podkładkach.

Grusze

K. Al Maarri z Syrii mówił na temat wykorzystania Pyrus syriaca pochodzącej z zasobów genowych różnych miejsc tego kraju jako podkładki dla grusz. Siewki sześciu typów okazały się zgodne z kilkoma odmianami gruszy, których oczka przyjmowały się w szkółce, w zależności od odmiany, w 80–100%. Podkładki te uważane są za wytrzymałe na suszę, tolerują niską temperaturę i ubogie wapienne gleby.

Podkładkom dla gruszy poświęcone było doniesienie J. Lewki z SGGW. Oceniano gruszę kaukaską 'OH x F 333′, 'Pyrodwarf’, pigwę S1, pig­wę MA, pigwę MC oraz odmiany gruszy 'Konferencja’ i ’ Erica’. W szkółce najmniej wytrzymałe na mróz okazały się podkładki pigwy MA i gruszy 'OHx F333′. Największe drzewka uzyskano na siewkach gruszy kaukaskiej, nieco mniejsze na podkładkach 'Pyrodwarf’, a najmniejsze na pig­wie MC. Największą liczbę drzewek otrzymano używając siewek gruszy kaukaskiej, w następnej kolejności — podkładki 'Pyrodwarf’, a najmniej w przypadku pigw — MA i MC. Lepiej przyjmowały się oczka odmiany 'Konferencja’ niż 'Erica’. Największą średnicę miały okulanty na podkładce 'Pyrodwarf’, a najmniejszą — na 'OH x F 333′.

M. Fisher z Niemiec oceniał 6000 siewek pochodzących z różnych programów hodowlanych prowadzonych w Drezden-Pilnitz. Siedem klonów serii Pi-Bu wzięto do ścisłych badań. Są one wytrzymałe na mróz i dobrze się ukorzeniają w mateczniku. Grusze rosną na nich słabiej niż na siewkach gruszy kaukaskiej, a silniej niż na znanych już typach pigwy. 'Pi-Bu 2′ jest mieszańcem gruszy 'Faworytka’ x Pyrus longipes, a 'Pi-Bu 3′ jest siewką Pyrus serotina z wolnego zapylenia. Obie podkładki łatwo się rozmnażają przez sadzonki zielne i w kulturach in vitro. Grusze osiągają na nich 120% i 95–110% wielkości drzew szczepionych na pigwie MA. Plony gruszy odmiany 'Faworytka’ wynosiły, w stosunku do drzew na pigwie MA przyjętych za 100%, odpowiednio, u 'Bu 2′ — 95%, a u 'Bu 3′ — 105%. 'Pi-Bu 3′ okazała się także wytrzymalsza na mróz niż 'Pi-Bu 2′.

Brzoskwinie

D. Reinhard z Południowej Karoliny (USA), wraz ze współpracownikami przedstawili ośmioletnie wyniki badania przydatności 19 różnych podkładek dla brzoskwini. Oceniano, między innymi, siewki odmiany 'Lovell’, 'Nemaguard’, 'Bailey’, 'Tennessee’, 'Natura 281-1′, 'Skarks Readlleaf’, 'FU 3005′, 'Higama’, 'Montelar’, 'Rubira’, 'Chui Lum Tao’, 'Zim Pee Tao’. Z podkładek wegetatywnych badane były: 'Ishtara’, 'Myran’ i 'Ta Tao’. Wyniki z 20 różnych stanowisk w 18 stanach USA pokazały, że najsilniej rosły drzewa brzoskwini 'Redhaven’ na podkładce 'Myran’, natomiast 'Ishtara’, 'Zim Pee Tao’ i 'Chui Lum Tao’ najsilniej osłabiały siłę wzrostu badanych drzew. Największe owoce uzyskano z drzew rosnących na podkładkach 'Ishtara’ i 'H 7338013′ (przeciętnie większe od innych o 6–7 g). Na wielkość plonu, oprócz podkładki, duży wpływ miała także lokalizacja doświadczenia.

F. De Salwador z Włoch przedstawił badania nad wpływem podkładek na owocowanie brzos­kwini odmiany 'Suncrest’. Wśród nich były siewki brzoskwini 'PSA 5′, 'GF 677′ (mieszaniec brzos­kwini i migdała), 'Ishtara’ i 'Barier 1′. Najgorszą jakością plonu przy obfitym owocowaniu charakteryzowały się drzewa brzoskwini na podkładce 'Barier 1′ i 'GF 677′, a najmniej niekorzystnie reagowały na to zjawisko drzewa na podkładce 'Ishtara’. Ta ostatnia wyraźnie opóźniała porę dojrzewania owoców.