Ogrodinfo

W poprzednim odcinku ("Szkółkarstwo" 4/2003) Autor przedstawił ogólną charakterystykę auksyn. Tym razem kolejne wiadomości na temat tych ważnych regulatorów wzrostu — red.

Sytuacja ekonomiczna szwajcarskich rolników i zmiany w odżywianiu się konsumentów, wymusiły zmiany kierunków produkcji w wielu gospodarstwach. Początkowo sadzono jabłonie, ale spadek opłacalności uprawy tego gatunku zniechęcił wielu do ich uprawy. Niektórzy przestawili się na owoce jagodowe, ale i tu konkurencja jest coraz większa. Warunki uprawy w większości szwajcarskich gospodarstw nie sprzyjają produkcji malin. Udoskonalenie technologii produkcji sprawiło jednak, iż uprawa tego gatunku jest obecnie jedną z najbardziej dochodowych gałęzi ogrodnictwa.

Dla uzyskania wysokich plonów pomidorów konieczne jest stabilne podłoże, o dobrych właściwościach wodno-powietrznych. Producent powinien umieć określić te właściwości, aby móc samodzielnie ocenić jego przydatność do uprawy oraz prawidłowo wyznaczyć czas i częstotliwość nawadniania. Podłoże powinno stabilizować rośliny — zbyt luźne, sypkie, o dużej granulacji może powodować ich przewracanie się i podrywanie korzeni, co zmniejsza pobieranie wody ze składnikami pokarmowymi i wpływa na obniżenie plonu (fot. 1).

Skojarzenie ekologii ze szkółkarstwem może mieć dwa oblicza. Pierwsze, na pozór bardziej oczywiste, dotyczy drzew i krzewów, które same w sobie są "ekologiczne". Drugie, choć wydaje się odleglejsze, nabiera coraz większego znaczenia, a przywodzi na myśl przyjazny środowisku sposób produkowania tych roślin. Wprawdzie szkółkarstwo jest dziedziną ogrodnictwa, która stosunkowo mało szkodzi naturze, ale i ono podlega na Zachodzie obostrzeniom wymuszającym zmiany technologii produkcji.

Jeżynę, także na plantacjach towarowych, uprawia coraz liczniejsza grupa sadowników. Wielokrotnie plantatorów zaskakuje fakt, że na krzewach pojawiają się czerwone owoce, które pozostają takie do mrozów. Przyczyną ich niedojrzewania jest żerowanie szpeciela jeżynowca. Występuje on w zmiennym nasileniu każdego roku, dlatego też co kilka lat staram się przypomnieć informacje o tym szkodniku.

Na świecie w wielu laboratoriach naukowych, pod wpływem presji wywieranej przez konsumentów, prowadzone są prace nad tzw. integrowaną ochroną roślin. Chodzi o to, aby poprzez stworzenie optymalnych warunków uprawy, prawidłowe nawożenie roślin, dobór gatunków i odmian odpornych lub o małej wrażliwości na choroby czy szkodniki, ograniczyć do minimum stosowanie środków ochrony lub używać tylko tych o niewielkiej szkodliwości. Jest to możliwe również w szkółkarstwie ozdobnym, gdzie jednym z najważniejszych kryteriów oceny jest wysoka jakość produktu. W wielu gospodarstwach, aby zintegrować metody produkcji, trzeba jednak dokonać istotnych zmian.

W latach 2001 i 2002 zbiory owoców wiśni w Polsce osiągnęły poziom 180 000 ton. Szacuje się, że sady wiśniowe zajmują powierzchnię 39 000 ha, a większość owoców produkowana jest dla przemysłu. Popyty na te owoce jest mniej więcej stały, dlatego dalsze zwiększanie ich produkcji może być ryzykowne. Świadczy o tym duża zmienność opłacalności produkcji, która zależy w dużej mierze od urodzaju bądź nieurodzaju w innych krajach europejskich. Powoli rozwija się również produkcja wiśni deserowych. Trudno jest jednak oszacować, ile takich owoców spożywanych jest w stanie świeżym. Na pewno niewiele i w tym zakresie istnieją jeszcze duże rezerwy. Wydaje się, że owoce wybranych odmian zebrane z szypułkami i zapakowane w jednostkowe pojemniki mogą znaleźć wielu nabywców.

Szpeciele Kolbowiec olchowy (Eriophyes laevis) występuje na różnych gatunkach olsz, ale głównie na olszy czarnej (Alnus glutinosa). Żeruje na liściach, w czego wyniku tworzą się...

Uprawy tych warzyw zajmują w Polsce 246 tysięcy hektarów — stanowią około 2% ogólnej powierzchni zasiewów (1,3% całkowitej powierzchni użytków rolnych kraju) dając roczną produkcję na poziomie 5,2 mln ton. Jest to 9,9% produkcji warzy w UE. Po integracji z Unią Europejską nasz eksport warzyw polowych ma szansę znacznego wzrostu pod warunkiem jednak, że produkowane w naszym kraju warzywa spełniać będą ustalone w UE standardy (już od 1 kwietnia br. na mocy porozumienia o liberalizacji handlu między Polską a UE uzyskujemy swobodny dostęp do rynków państw Unii dla naszych produktów rolnych — red.). Jednym z czułych punktów europejskich konsumentów jest tak zwana "zdrowa żywność" produkowana przy racjonalnym, czytaj: najniższym z możliwych, wykorzystaniu chemicznych środków ochrony roślin.

Dobór podłoża warunkuje powodzenie produkcji szkółkarskiej w pojemnikach. Nawet najbardziej żyzna i strukturalna gleba, zapewniająca prawidłowy rozwój drzew, krzewów i bylin w uprawie polowej, da bardzo mizerne efekty w uprawie pojemnikowej tych samych roślin. Wynika to z zupełnie różnego układu czynników kształtujących środowisko, w którym rozwija się system korzeniowy roślin w jednym i drugim przypadku.