Serwis korzysta z plików Cookies w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności. dowiedz się więcej » Nie pokazuj mi więcej tego powiadomienia
21.09.2017

Maliny „eko”: letnia czy jesienna?

Truskawka, malina, jagody | Andrzej Kowalik
Maliny z plantacji ekologicznych mają coraz większe znaczenie w produkcji ogrodniczej. Efektem wysokich cen owoców oraz zwiększającego się popytu jest technologia ich uprawy na wysokim, bardzo zaawansowanym poziomie. Owoce są przeznaczane do bezpośredniego spożycia oraz na potrzeby przemysłu przetwórczego. W uprawie są zarówno odmiany owocujące latem, jak i jesienią (na pędach tegorocznych).
Dobre stanowisko
Maliny najlepiej rosną na glebach bardzo żyznych lub żyznych, zasobnych w składniki pokarmowe, próchnicę oraz wodę. Przed założeniem nasadzeń i podczas uprawy malin należy pamiętać o wykonywaniu analiz gleby, dzięki którym można określić zasobność podłoża w składniki pokarmowe oraz uzyskać informacje o odczynie gleby (pH). Ten w przypadku plantacji maliny powinien mieścić się w przedziale od 5,5–6,5.

Nieodzownym elementem uprawy maliny jest nawadnianie, które jest bezwzględnie obowiązkowe w przypadku wykorzystania pod plantację stanowisk z glebą lekką, przepuszczalną. Najlepiej sprawdza się nawadnianie kroplowe, przy czym korzystnie jest, aby linie nawadniające były prowadzone z obydwu stron rzędu krzewów. Używanie deszczowni może prowadzić do poparzenia liści oraz sprzyja występowaniu szarej pleśni na owocach. W ekologicznej uprawie maliny obecnie nie ma żadnych zarejestrowanych preparatów do zwalczania chwastów. Największym problemem jest pozbycie się takich uciążliwych chwastów, jak np.: perz czy powój polny. Najlepiej pomyśleć o tym na etapie zakładania plantacji i odpowiednio przygotować glebę. Najpopularniejsze przedplony dla maliny to gryka i gorczyca.

Letnia czy jesienna?
W kraju uprawiane są maliny letnie (owocujące na pędach dwuletnich) oraz jesienne (owocujące na pędach tegorocznych). W uprawie ekologicznej znacznie większą powierzchnię zajmują maliny jesienne. Ich uprawa wymaga mniejszych nakładów finansowych, a plantacje, ze względu na mniejszą podatność na trudne do zwalczenia szkodniki, są łatwiejsze w produkcji metodą ekologiczną.  Cechą charakterystyczną malin letnich jest owocowanie na pędach dwuletnich. Zbiór owoców rozpoczyna się w końcu czerwca i trwa do końca lipca. Podczas okresu wegetacyjnego maliny te wytwarzają pędy z pąkami kwiatowymi, które będą owocować w roku następnym. W uprawie malin letnich, w przeciwieństwie do jesiennych, szczególnie istotnym zabiegiem jest właściwe cięcie. Z plantacji w sezonie usuwane są pędy dwuletnie, które nie będą już owocować, oraz słabsze i uszkodzone pędy jednoroczne. Na jednej roślinie powinno zostawiać się po 6–8 najsilniejszych pędów.

Wycinanie należy przeprowadzać zaraz po zbiorze owoców. Zabieg ten ograniczy konkurencję pędów jednorocznych o światło, wodę i składniki pokarmowe, co pozytywnie wpłynie na plenność krzewów w roku następnym i na jakość owoców. Usuwanie pędów jest zajęciem pracochłonnym, ponieważ wykonuje się je sekatorem ręcznym. W przypadku malin jesiennych, owocujących na pędach tegorocznych, koszenie wykonuje się po zakończeniu zbioru owoców. Zabieg ten wymaga znacznie mniejszych nakładów niż w przypadku maliny letniej, gdyż jest zmechanizowany – wykonuje się go kosiarką napędzaną WOM ciągnika, która podczas jednego przejazdu usuwa wszystkie pędy.

Maliny letnie prowadzi się przy podporach, gdyż pąki kwiatowe są wytwarzane głównie w górnej części bardzo długich pędów. W rzędach co kilkanaście metrów wkopuje się słupki połączone drutem. Na nim zawija się pędy, aby zabezpieczyć je przed złamaniem. Maliny jesienne wytwarzają krótsze i sztywniejsze pędy, dzięki czemu nie ma konieczności inwestycji w rusztowanie oraz pracochłonne mocowanie pędów do drutów.


Uprawa malin letnich przy rusztowaniach; fot. A. Kowalik

W uprawie ekologicznej malin letnich możemy uzyskać plony na poziomie 10–12 t/ha, podczas gdy w przypadku ekologicznych malin jesiennych zbiory są niższe – 7–8 t/ha. W roku ubiegłym na Lubelszczyźnie za ekologiczne maliny letnie zakłady przetwórcze płaciły 8–9 zł netto/kg, ekologiczne maliny jesienne były droższe – średnio 9,3 zł netto/kg.

Koszty produkcji oraz zysk ze sprzedaży owoców malin letnich i jesiennych znacznie się różnią. Jednakże należy zwrócić uwagę, że oba te gatunki owocują w różnych terminach. Uprawa obu typów malin pozwala zachować w gospodarstwie ciągłość produkcji bezpośrednio przekładającą się na nieprzerwany dochód z gospodarstwa.

Wybrane odmiany do produkcji „eko”
Duże zapotrzebowanie zakładów przetwórczych na maliny ekologiczne sprawia, że plantacji przybywa. Z malin letnich najlepszymi parametrami jakościowymi charakteryzują się owoce takich odmian, jak: ‘Laszka’ (bardzo wczesna, owocuje obficie, owoce jej są duże oraz smaczne, charakteryzują się dużą trwałością pozbiorczą); ‘Glen Ample’ (odmiana średnio wczesna, owoce duże, bardzo smaczne, utrzymują długo jędrność po zbiorze); ‘Sokolica’ (odmiana wczesna, owoce bardzo aromatyczne, zachowują bardzo dobrą jakość pozbiorczą, dzięki czemu warto ją uprawiać z przeznaczeniem na rynek owoców deserowych).

Cechą charakterystyczną odmian malin jesiennych jest bardzo długi okres owocowania, zaczynający się od sierpnia i trwający aż do nadejścia pierwszych jesiennych przymrozków. Najczęściej uprawianymi odmianami malin jesiennych są: ‘Polana’ (bardzo plenna, owoce smaczne, jej cechą charakterystyczną jest wyrastanie dużej ilości młodych pędów); ‘Polka’ (owoce można zbierać o ok. 7–10 dni przed odmianą ‘Polana’, są bardzo duże i ładne, polecane na rynek deserowy oraz do mrożenia); ‘Polesie’ (owoce są bardzo duże, omszone, sadzonka słabo się krzewi).


Maliny jesienne, nawet przy wysokim obłożeniu owocami, nie wymagają podpór; fot. D. Łabanowska-Bury

Mgr inż. Andrzej Kowalik
BioBerry, Lublin

Artykuł został opublikowany w numerze 9/2017 miesięcznika "Turskawka, malina, jagody"


Komentarze

(0 komentarz(y))
Dodaj komentarz

Dodaj komentarz

Zgłoś nadużycie

Dziękujemy za wysłanie zgłoszenia

Zamknij
created by openform
Ogrodinfo.pl to portal ogrodniczy dla każdego producenta owoców, warzyw i roślin ozdobnych. Plantatorzy znajdą tu wskazówki na temat uprawy, nawożenia i ochrony roślin oraz ogólne informacje z zakresu ogrodnictwa. Ogrodinfo.pl to również portal sadowniczy oraz serwis informacyjny dla właścicieli szkółek i upraw pod osłonami; to sadownictwo, warzywnictwo i kwiaciarstwo bez tajemnic.

Polityka prywatności