Ogrodinfo

Na początku 2003 roku ceny eksportowanych z Polski truskawek mrożonych wahały się, w zależności od jakości, od 1350 do 1500 euro/tonę. Tak wysokie notowania były tylko w 1998 roku, kiedy za owoce w skupie płacono 3,0–3,5 zł/kg, a pod koniec sezonu nawet i 5 zł/kg. Od producentów truskawek na Ogólnopolskiej Konferencji Truskawkowej w Skierniewicach (26 marca) można było usłyszeć, iż w tym sezonie przewidują ceny na podobnym poziomie, a nawet i wyższym, między innymi dlatego, że wiele roślin na ich plantacjach zostało uszkodzone przez mróz. Kolejnym czynnikiem wpływającym na ceny (według GUS) jest zmniejszenie powierzchni upraw z 65 000 ha do 40 000 ha, co zostało spowodowane bardzo niskimi cenami truskawek w 2001 roku — w skupie 0,50–0,80 zł/kg.

Klub Producentów Anturium pozostał organizacją kameralną i, jako wciąż taka sama formalnie grupa, zebrał się pod koniec marca na corocznej konferencji. Spotkanie, ósme już z kolei, odbyło się tradycyjnie w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa w Skierniewicach i zgromadziło około 40 producentów anturium, a także przedstawicieli firm zaopatrujących ogrodników (fot. 1).

Ostatnio w kolejnych krajach Europy daje się odczuć skutki kryzysu gospodarczego, które dotykają także szkółkarskiej branży (odwołano, na przykład, tegoroczną niemiecką Olbę). Tym większym sukcesem są udane imprezy targowe, zwłaszcza jeśli urządza się je w naszym kraju. Jedenasta już, międzynarodowa wystawa "Zieleń to Życie", która odbyła się 29–31 sierpnia w Warszawie, była największa pod względem powierzchni, a także liczby zwiedzających (fot. 1). Choć organizatorom — Związkowi Szkółkarzy Polskich i Agencji Promocji Zieleni — nie chodzi o bicie rekordów, to jednak dane te świadczą o rosnącej popularności imprezy i pomagają w jej promowaniu.

Uprawa porzeczek i agrestu w ostatnich dwóch latach zaliczana jest do bardziej dochodowych gałęzi ogrodnictwa w Polsce. Jak długo będzie trwać ten okres, trudno jednak przewidzieć. Miejmy nadzieję, że dzięki nowoczesnym technologiom produkcji i wprowadzaniu do uprawy nowych — plenniejszych, odpornych na choroby i szkodniki odmian, o których dyskutowano na Ogólnopolskiej Konferencji Porzeczkowej i Agrestowej w Skierniewicach (24 kwietnia 2003 r.) będzie można utrzymać opłacalność tej uprawy. Istotny będzie również kontrolowany wzrost produkcji, dostosowany do potrzeb przemysłu przetwórczego.

W marcu, mniej więcej rok po zawiązaniu Stowarzyszenia Producentów Kwiatów Róż, odbyła się w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa w Skierniewicach kolejna konferencja na temat tych roślin, a także spotkanie członków SPKR. Oprócz tradycyjnych wykładów, poświęconych uprawie oraz technicznemu wyposażeniu szklarni*, w programie imprezy znalazło się wystąpienie posła Romana Jagielińskiego, członka Sejmowej Komisji Europejskiej, dotyczące unijnych perspektyw.

Międzynarodowa wystawa "Cwiety '03", która odbyła się 4–8 września w Moskwie, była nie tylko prezentacją roślin ozdobnych z różnych stron świata, środków produkcji i akcesoriów kwiaciarskich, ale także unaoczniała kilka ważnych tendencji. Po pierwsze dowiodła, iż Rosja — gdzie wzrost gospodarczy wynosi aż 7,5% PKB — jest bardzo obiecującym rynkiem także w naszej branży. Po drugie, że tamtejsza produkcja szkółkarska ma na razie marginalne znaczenie. Po trzecie, że w konkurencji z innymi państwami — eksporterami drzew i krzewów na rynek Federacji Rosyjskiej — zajmujemy jedną z czołowych pozycji, a nasi szkółkarze są cenionymi partnerami rosyjskich handlowców, architektów krajobrazu, firm urządzających tereny zieleni, dziennikarzy.

Sadownictwo jest działem rolnictwa o dużej pracochłonności. W Katedrze Ekonomiki Ogrodnictwa Akademii Rolniczej w Lublinie w sezonie 2001/2002 przeprowadzono badania, które zweryfikowałyby ten pogląd. Prezentowane wyniki pochodzą z pierwszego roku z planowanych trzech lat badań. Analizowano, między innymi, nakłady pracy na poszczególne czynności związane z produkcją i dystrybucją jabłek w 70 gospodarstwach (w głównych regionach sadowniczych kraju). Każde z nich zatrudniało średnio 4,5 osoby (pełnozatrudnione) w roku. Wysoka pracochłonność oznacza konieczność korzystania z pracy najemnej, przede wszystkim do cięcia drzew, przerzedzania zawiązków oraz zbioru i przygotowania jabłek do sprzedaży. Sadownictwo wydatnie przyczynia się więc do złagodzenia bezrobocia na wsi, ale opłacenie najemnej siły roboczej jest, zwłaszcza dla dużych gospodarstw, znacznym obciążeniem finansowym.

Krajowa produkcja roślin ozdobnych pod osłonami bardziej kojarzy się z kwiatami ciętymi i gatunkami balkonowo-rabatowymi niż z doniczkowymi. Co więcej, rodzima oferta tych ostatnich jest dość uboga. Zachętą do jej poszerzenia lub unowocześnienia może być prezentacja ciekawych nowości, których co roku na międzynarodowym rynku pojawia się bez liku.

Brak możliwości prowadzenia prawidłowych płodozmianów zmusza wielu szkółkarzy do zakładania szkółek na tym samym terenie, wkrótce po usunięciu poprzednich nasadzeń tego samego gatunku. W rezultacie doprowadza to do choroby replantacji, zwanej inaczej zmęczeniem gleby, przez co uzyskuje się drzewka gorszej jakości. Nasilenie tej choroby obserwuje się w sadach i szkółkach prowadzonych na podkładkach słabo rosnących. Choroba replantacji częściej występuje na glebach lekkich oraz na tych o odczynie obojętnym lub lekko kwaśnym niż na zwięzłych lub kwaśnych. Najmniej wrażliwe na uprawę bezpośrednio po sobie są grusze. Z drzew pestkowych najwrażliwsze są brzoskwinie, następnie śliwy, morele, czereśnie. Pestkowe także lepiej udają się po ziarnkowych niż odwrotnie.

W połowie lat dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku, gdy w ramach przemian ustrojowych prywatyzowano państwowe kombinaty szklarniowe, Anna i Zbigniew Dziekanowie zdecydowali się na wydzierżawienie od Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa dwuhektarowego obiektu w Łukowicach na Opolszczyźnie. W bieżącym roku w "Łukpolu" uprawę pomidorów prowadzą już po raz dziewiąty. Gospodarstwo to odwiedziliśmy pod koniec marca — po ciężkiej zimie i na początku zbiorów.